وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین ضمن دعوت از هنرمندان، مقامات بلندپایه و اندیشمندان کشورهای مشارکتکننده در این رویداد برای سفر به ایران، آمادگی کشورمان را برای گسترش همکاریها در زمینه ایران شناسی با کشورهای دوست را اعلام کرد.
فرهنگ ایران به گفتوگوی جهانی معنا میبخشد
صالحی در آغاز سخنان خود به تبیین ویژگیهای تمدنی ایران پرداخت و خاطرنشان کرد: فرهنگ ایران، نه شیئی موزه ای است که نیازمند حفاظت باشد نه میراثی شکننده که در برابر بادهای جهانی آسیبپذیر است، فرهنگ ایران موجودی زنده و کنشگر است که میتواند به گفتوگوی جهانی بپردازد و به آن معنا ببخشد و دلیل آن هم وجود دو ویژگی است.
وی افزود: نخست اینکه، زبان و ادبیات زبان فارسی تنها ابزار ارتباط نیست، بلکه چارچوبی برای شناخت، رابطی برای اندیشه و مرزی برای هویت ایرانی است؛ هنگامی که شاهنامه فردوسی را میخوانیم با افسانه ای دوردست مواجه نیستیم، بلکه با آینه ای روبرو هستیم که زندگی خود ما را باز میتاباند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی یادآور شد: عشق مولانا، حکمت حافظ و پند سعدی متونی نیستند که نیاز به ترجمه داشته باشند بلکه میراثی هستند که نیاز به تجربه دارند و این یک قدرت نرم است قدرتی که نه بر زور تکیه دارد و نه بر ثروت؛ بلکه بر عمق معنا استوار است.
وی ادامه داد: ویژگی دوم، تابآوری تمدنی ایرانی است که یک ویژگی کمنظیر به معنای توانایی درونیسازی، پالایش و بازآفرینی عناصر وارداتی است؛ همچنانکه هجومهای فراوان به ایران هرگز به همسانسازی مردم کشور ما با مهاجمان منجر نشد بلکه ایران همواره هسته معنایی و تمدنی خود را حفظ کرد.
جلوهگری تابآوری تمدنی ایران در مواجهه با تجاوز ددمنشانه آمریکا و رژیم صهیونیستی
صالحی اظهار داشت: این تابآوری تمدنی را امروز در مواجهه ددمنشانه دشمن آمریکایی و صهیونیستی علیه ملت ایران شاهد هستیم؛ در نخستین روز تهاجم اخیر، رهبر جمهوری اسلامی ایران حضرت آیتالله سید علی خامنه ای به همراه جمعی از خانواده و از جمله نوه ۱۴ ماهه خویش به شهادت رسیدند، این حادثه صرفاً ترور یک رهبر سیاسی نبود بلکه تعرض به جایگاه مرجعیت دینی و مذهبی هم بود، چه این که احترام به رهبران و مراجع ادیان بخشی از اصول گفت و گوی بین فرهنگی است.
وی افزود: هم چنین در همان روز مدرسه میناب با موشکهای آمریکایی مورد حمله قرار گرفت و به شهادت ۱۶۸ کودک انجامید؛ کودکانی که نه سرباز بودند و نه فرمانده و در همان روز، آمریکا موشکهای جدید خود را در شهر لامرد آزمایش کرد و سپس مناطق مسکونی، اماکن تاریخی، مراکز علمی و دانشگاهی ایران هدف تهاجم شدید قرار گرفتند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خاطرنشان کرد: بی تردید، پایداری ملت ایران در برابر تمامی این حوادث، جلوهای از این تابآوری تمدنی است.
فرهنگ میتواند از روایت تکسویه فراتر رود
صالحی در ادامه تصریح کرد: در نظام گفتمانی جهان غرب، محور ایران غالباً به یک «موضوع امنیتی» فروکاسته می شود اما قدرت فرهنگ دقیقاً در همین نقطه آشکار میشود و فرهنگ میتواند از این روایت تک سویه فراتر رود.
وی اظهار داشت: ایران با ثبت ۳۰ اثر در زمره ۱۰ کشور برتر در حوزه میراث ملموس و با ثبت ۲۷ اثر ناملموس در فهرست میراث جهانی یونسکو در زمره چهار کشور پیشرو در حوزه میراث ناملموس قرار دارد اما اهمیت این ارقام نه در تعداد، بلکه در کارکرد راهبردی آنها نهفته است.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: هر کاشی مسجد جامع اصفهان، هر آجر چغازنبیل و هر قالی ایرانی، سفیران مجسم فرهنگی ایران هستند که بدون نیاز به ترجمه یا تبلیغ، گفتوگویی عمیق با جهانیان برقرار میکنند.
سه پیشنهاد ایران به مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد
صالحی در بخش دیگری از سخنان خود، پیشنهاد گسترش هفتههای فرهنگی بین ایران، روسیه و کشورهایی که در این مجمع حضور یافتهاند و حضور خواهند یافت را مطرح کرد.
وی افزود: سالگذشته روسیه در ایران، رویدادهای هفته فرهنگی را برگزار کرد که خاطرات خوش و تفاهم بیشتر بین ملتها را ایجاد کرد.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: در هفته آینده، به میزبانی وزارت فرهنگ روسیه ، بیش از ۱۶۰ هنرمند ایرانی هفته فرهنگ ایران را در روسیه برگزار میکنند؛ این رویدادها بیش از ۲۰ موضوع فرهنگی و هنری، هفته فیلم و هفته دوستی کودک و نوجوان را در بر میگیرد.
پیشنهاد دوم صالحی به شخصیتهای فرهنگی حاضر در این رویداد بینالمللی، سفر به ایران و درک ایرانی جدید به دور از پیشانگارههای دهنی بود.
وی در این باره گفت: همه شما هنرمندان، مقامات عالیرتبه و اندیشمندان را به کشور ایران دعوت میکنم؛ تجربه نشان داده که روایت «دیگری» از ایران بسیار باورپذیرتر از تبلیغ مستقیم است. از همین تریبون، از هنرمندان، سینماگران و اندیشمندان جهانی برای حضور در ایران و روایت آنچه خواهند دید، دعوت میکنم.
وی اظهار داشت: یقین دارم دیدن ایران از نزدیک پیشانگارههای ذهنی ترسیم شده را فروخواهد ریخت و ایرانی جدید را به تصویر خواهد کشید.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی همچنین به مقامات و شخصیتهای برجسته فرهنگی ۷۰ کشور جهان حاضر در مجمع بینالمللی سنپترزبورگ پیشنهاد همکاری در راستای گسترش کرسیهای ایران شناسی با کشورهای دوست و همراه مطرح کرد.
وی با یادآوری اینکه ایرانشناسان خارجی از دیرباز نقش واسطهای در معرفی ایران به جهان داشتهاند، گفت: ایجاد سازوکارهای پایدار برای تعامل میان ایران شناسان داخل و خارج و شکلدهی اندیشکده های مشترک، توسط مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد میتواند به تولید گفتمان مشترک و کاهش تصویرسازیهای مخدوش کمک کند.
صالحی همچنین خاطرنشان کرد: امروز ما میتوانیم میراث فرهنگی را با مسائل معاصر پیوند بزنیم، ایران میتواند از رهگذر میراث خود در گفتوگوهای جهانی درباره عدالت، مدارا، کرامت انسان، خانواده، معنویت، صلح و دهها موضوع دیگر مشارکت کند؛ اندیشههای فیلسوفان و شاعران بلند آوازه و آثار انبوه و گسترده هنرمندان ایران همگی ظرفیت آن را دارند که در دستور کار گفت و گو با جهان قرار گیرند.
وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در بخش پایانی سخنان خود از دولت و ملت روسیه و میزبانی وزارت فرهنگ این کشور از این رویداد و فراهم کردن فرصت گفتوگوی ملتها و فرهنگها قدردانی و ابراز امیدواری کرد که دوازدهمین مجمع بین المللی فرهنگهای متحد بتواند در جهت تقویت همکاریهای فرهنگی و حفاظت میراث مشترک بشری، گامی مؤثر باشد.
شعار این دوره از این اجلاس بینالمللی، «فرهنگهای متحد، ارزشهای مشترک» تعیین شده اس. انتظار میرود، بنا به سنت سالانه، مقامات بلندپایه حاضر در این رویداد، عصر امروز جمعه، دیداری جمعی با رئیسجمهور روسیه نیز داشته باشند.
بنابر اعلام برگزارکنندگان، برنامه کاری دوازدهمین دوره این اجلاس، حوزههای کلیدی دستور کار فرهنگی معاصر را در بر میگیرد؛ از حفاظت از میراث فرهنگی و توسعه همکاریهای بشردوستانه بینالمللی گرفته تا تأثیر فناوریهای نوین و هوش مصنوعی بر فرهنگ و صنایع خلاق.
معاون نخستوزیر روسیه و رئیس کمیته سازماندهی این رویداد بینالمللی پیش از این اعلام کرد: افزون بر ۲ هزار و ۵۰۰ نفر از مقامات و فعالان حوزه فرهنگ از کشورهای مختلف در این رویداد شرکت کردهاند که در این میان، ۴۴ کشور هیأت رسمی خود را راهی این اجلاس کردهاند.
تاتیانا گولیکووا افزود: در این مجمع بینالمللی به موضوعات گستردهای از جمله نقش فرهنگ و حاکمیت فرهنگی ملتها در عصر تغییر نظم جهانی پرداخته خواهد شد.
مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد سنپترزبورگ نخستین بار سال ۲۰۱۲ میلادی برگزار شد. گفتگو و همکاری در حوزههای فرهنگ و هنر و تبادل نظر درباره مسائل ناشی از تحولات فضای فرهنگی معاصر، محورهای برپایی این رویداد در طول سالهای اخیر بوده است.
برنامه کاری دوازدهمین دوره این مجمع که فردا شنبه به کار خود پایان میدهد، شامل ۱۰ بخش موضوعی است؛ هر یک از این بخشها بستری برای گفتگوی حرفهای و تدوین ابتکارات عملی با هدف تقویت همکاریهای بینالمللی در حوزه انسانی و فرهنگی خواهد بود.
محورهای موضوعی رویدادهای این مجمع شامل «فرهنگ موسیقی»، «سینما»، «فرهنگ رسانه»، «موزهها»، «مسیر فرهنگهای متحد و فناوریها به سوی شاخصهای فرهنگی آینده»، «حاکمیت فرهنگی در قرن بیست و یکم»، «میراث فرهنگی: سنت و مدرنیته»، «سیرک»، «تئاتر» و «آموزش در حوزه فرهنگ» است.
صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی روز پنجشنبه پس از توقفی کوتاه در مسکو در بدو ورود به روسیه، راهی سنپترزبورگ شد تا در دوازدهمین مجمع بینالمللی فرهنگهای متحد و مذاکرات دوجانبه با همتای روس خود شرکت کند.
رویدادهای روزهای فرهنگی ایران در روسیه روز دوشنبه در آیینهای ویژهای با حضور وزیران فرهنگ دو کشور در مسکو به صورت رسمی گشایش خواهد یافت. پس از مسکو، شهرهای کازان و آستراخان نیز میزبان آیینهای مرتبط با روزهای فرهنگی ایران در روسیه خواهند بود.
نویسنده:
منبع: ایرنا
