وی افزود: یکی از نکات مهم در این سخنرانی، بازتعریف جایگاه ایران در تحولات منطقهای و بینالمللی و همچنین طرح موضوع تروریسم و قربانیان تروریسم بود.
به اعتقاد این عضو هیات علمی دانشگاه رازی، سخنان رئیسجمهور تصویری از واقعگرایی در سیاست خارجی ایران ارائه کرد و نشان داد که ایران در شرایط کنونی تلاش دارد جایگاه خود را در نسبت میان رویکردهای تهاجمی و تدافعی و همچنین در چارچوب تحولات جدید روابط بینالملل تعریف کند.
رستمی ادامه داد: سخنان رئیسجمهور با توجه به آخرین تحولات و شرایط روز دیپلماسی مطرح شد و یکی از نکات مهم آن، توجه به این واقعیت بود که در جهان امروز، دیپلماسی خود یکی از مهمترین مبانی قدرت کشورها محسوب میشود. کشورها برای افزایش قدرت و وزن خود در نظام بینالملل، علاوه بر ابزارهای سخت، نیازمند گسترش ارتباطات، ارتقای مناسبات و استفاده از ظرفیتهای دیپلماتیک هستند.
قدرت نرم و نقش تعیینکننده رسانه در سیاست خارجی
این استاد روابط بینالملل با اشاره به دو فاکتور مهم در سخنان رئیسجمهور گفت: نخستین فاکتور، فرآیند قدرت نرم و کنشگری دولتها در سیاست خارجی بود و دومین موضوع، اهمیت پوشش رسانهای و نحوه بازنمایی مواضع کشورها در عرصه بینالمللی است.
وی تصریح کرد: در دنیای امروز روابط بینالملل، تصویر و برداشتی که رسانهها از یک کشور، سیاستها و عملکرد آن ارائه میکنند، اهمیت بسیار زیادی دارد. سواد رسانهای نیز به یک عامل تعیینکننده تبدیل شده و رسانه در شرایط جنگ میتواند به یکی از فاکتورهای مهم قدرت تبدیل شود.
رستمی با تأکید بر اینکه روابط بینالملل و دیپلماسی نباید صرفاً به موضوع هستهای تقلیل داده شود، گفت: موضوع هستهای یکی از شاخصهای سیاست خارجی است، اما همه ابعاد روابط بینالملل ایران را تشکیل نمیدهد. یکی از نکات قابل توجه در سخنان رئیسجمهور این بود که ایران از یک تریبون مهم و تعیینکننده بینالمللی برای طرح مجموعهای از مسائل استفاده کرد و بحث را به یک موضوع خاص محدود نکرد.
وی افزود: در مجامع بینالمللی، استدلال و کنشگری کلامی بخشی از شاخصهای قدرت کشورهاست و تریبونهای بینالمللی میتوانند در شرایط جنگ، ابزار مهمی برای تبیین مواضع و ارائه روایت کشور باشند. بازیگری که خود را یک قدرت منطقهای میداند، باید بتواند در حوزههای مختلف از جمله رسانه و دیپلماسی نقشآفرینی کند.
سخنرانی رئیسجمهور؛ استفاده از ظرفیت اقناع و مجابسازی
رستمی ادامه داد: یکی از نکات مهم در سخنان رئیسجمهور، استفاده از فرآیند مجابسازی و اقناعسازی در یک تریبون مهم بینالمللی بود. سازمان ملل فرصتی را فراهم میکند تا یک کشور بتواند دیدگاهها و استدلالهای خود را در سطح جهانی مطرح کند و مخاطبان مختلف را با روایت خود از تحولات آشنا سازد.
وی گفت: تحلیل محتوایی بازتاب سخنان رئیسجمهور در رسانههای خارجی نیز نشان میدهد که این سخنان صرفاً به عنوان یک موضعگیری سیاسی دیده نشد، بلکه بخشی از تحلیلها به جایگاه ایران و ضرورت بررسی دقیقتر شرایط این کشور اختصاص داشت.
این استاد دانشگاه با اشاره به طرح مباحث حقوق بشری در سخنرانی رئیسجمهور اظهار کرد: یکی از نکات مهم این بود که در طرح مباحث حقوق بشری صرفاً به کلیگویی اکتفا نشد و برای ادعاها و موضوعات مطرحشده شاخصهایی ارائه شد. همین مسئله میتواند در فرآیند اقناع مخاطبان بینالمللی اهمیت داشته باشد.
رستمی تأکید کرد: خروجی مهم این سخنرانی را باید در این نکته جستوجو کرد که در کنار ابزارهای سختی که کشور در اختیار دارد، باید به ایجاد و تقویت قدرت نرم نیز توجه شود. رئیسجمهور از این ظرفیت برای توسعه مناسبات و روابط بینالمللی استفاده کرد و نشان داد که حضور مؤثر در تریبونهای جهانی میتواند بخشی از قدرت یک کشور را به نمایش بگذارد.
وی گفت: در شرایط جنگ، رسانهها و تریبونهای بینالمللی اهمیت مضاعفی پیدا میکنند و کشورها باید بتوانند از این ظرفیتها استفاده کنند. آنچه از بازتاب سخنان رئیسجمهور در تحلیلهای رسانههای خارجی میتوان دریافت، این است که بخشی از مخاطبان و تحلیلگران به این نتیجه رسیدهاند که مواضع ایران نیازمند بررسی دقیقتر است.
رستمی افزود: بنابراین، استمرار حضور مؤثر و نقشآفرین ایران در مجامع بینالمللی و تقویت قدرت نرم میتواند در کنار ابزارهای سخت، بخشی از ظرفیت سیاست خارجی کشور برای اثرگذاری بر محیط بینالمللی باشد.
نویسنده:
منبع: ایرنا
